Devrik Cümle Nedir





$yazibasligitd
Devrik Cümle Resimleri

İlgili Yazılar

  • Ilgili yazi bulunamadi..

  • Sponsorlu Bağlantılar

    Devrik Cümle Nedir ?
    Türkçe'de cümleyi oluşturan öğeler genel olarak şu sıralamaya uyar:

    Özne, tümleç(ler), yüklem.

    Bu sıralanışa uymayan ve yüklemi sonda değil başta ya da ortada bulunan cümlelere "devrik cümle" denir.

    Devrik cümle Ögeleri dilin dil bilgisi kuralları dahilinde genel kurala uygun sıralanmamış cümle olarak tanımlanır.

    Türkçede yüklem sonda bulunur diğer ögelerse önemine göre, vurgulu olan yükleme daha yakın olacak şekilde dizilir. Öyleyse; Türkçede yüklemi cümle sonunda bulunan cümle kurallı cümle, cümle sonunda başka bir ögesi bulunan cümle ise devrik cümledir.

    Türkçede cümlenin ögeleri, cümle içindeki konumlarıyla değil; aldıkları (özne ve belirtisiz nesne ek almaz) eklerle ayrılır. Bu yüzden devrik kurulmuş bir cümle yanlış değildir. Hatta edebi dilde devrik cümlelere sıkça başvurulur.

    Ek almayan iki ögeden biri olan belirtisiz nesne, diğeri özneden her zaman yüklemin önünde olmasıyla ve yüklemin aldığı kişi ekiyle ayırt edilir.

    Örneğin: "Kalem aldım." cümlesinde kalem belirtisiz nesnedir. Yüklemin almış olduğu -m kişi ekinden anladığımız üzere cümlenin görünmeyen öznesi "ben"dir.

    Yüklemin üçüncü şahısla çekimlendiği cümlelerdeyse anlatım bozukluğu olmasını engellemek için gerçek özne kullanılması gerekebilir.

    Devrik Cümle Örnekleri 1:
    •seni seviyorum → seviyorum seni
    •yanıma gel→ gel yanıma

    Devrik Cümle Örnekleri 2:
    Görmüyor musun sana doğru geldiğini?
    Bendim dün gece evinizin önünden geçen.

    Şiirde ve günlük konuşmalarda çok kullanılır.

    Şiirde Devrik Cümle Örnekleri:
    Çok insan anlayamaz eski musikimizden
    Ve ondan anlamayan bir şey anlamaz bizden.

    Ağır, ağır çıkacaksın bu merdivenlerden,
    Eteklerinde güneş rengi bir yığın yaprak,
    Ve bir zaman bakacaksın semaya ağlayarak...

    Sular sarardı... Yüzün perde perde solmakta,
    Kızıl havaları seyret ki akşam olmakta...

    Eğilmiş arza, kanar, muttasıl kanar güller;
    Durur alev gibi dallarda kanlı bülbüller,
    Sular mı yandı? Neden tunca benziyor mermer?

    Bu bir lisan-ı hafidir ki ruha dolmakta,
    Kızıl havaları seyret ki akşam olmakta...

    Atasözleri de kafiye amaçlı devrik yapılabilir:
    Atasözlerinde Devrik Cümle Örnekleri:
    Gülme komşuna, gelir başına.
    Sakla samanı, gelir zamanı.
    Besle kargayı, oysun gözünü.

    Ünlem cümleleri de devrik olabilir.
    Gel buraya!
    Git başımdan!


    Sonuç
    Her cümle bu yedi cümle türünden en az birine dahildir.
    Bir kere bütün cümleler ya olumludur ya olumsuz.

    ─Ah, bilsen biz senin ıstırabını ne iyi anlıyoruz! →Ünlem, olumlu, istek
    Biz ki her şeyi görür ve anlarız. →Olumlu
    Düşün, bir elbiseyle bir vücut arasındaki esrarlı rabıtayı düşün. →Emir, olumlu
    Vücudun sonsuz hareketleri içinde bize düşmeyen pay hangisidir? →Olumlu, soru
    Fakat o göz kimde vardır? →Olumlu, soru
    Kimsede... →Eksiltili cümle
    Yalnız bizde... →Eksiltili cümle
    Bize artık hikâyeni anlatma!... →Ünlem, emir, olumsuz
    Ne lüzum var? →Anlamca olumsuz, soru

    
    ..:: Online Uyeler ::..
    
    Bi soru sor